Σάββατο 20 Ιουνίου 2026

ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΜΑΘΕΣΗ μέρος 74ον "ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΜΑΘΕΣΗΣ 1920 - 1997 Αθήνα"

 



Αύριο Κυριακή (21/6/2026), είναι η ημέρα που τιμάμε τον πατέρα.

Θα ήθελα σήμερα να σας γνωρίσω τον πατέρα μου που πιστεύω πως ήταν από τους λίγους καλόπιστους Ανθρώπους που έχω γνωρίσει.

Ο δικός μας πατέρας Κωνσταντίνος, γεννήθηκε το 1920 και πέθανε το 1997 στην Αθήνα, με την καταγωγή του πατέρα του από την Σαλαμίνα κι ένα ιστορικό σόι που έδωσε πολλά στο νησί αλλά και για την ελευθερία της Ελλάδας.

Από τα εφηβικά του χρόνια ασχολήθηκε με την ομάδα του Παναθηναϊκού ενώ παράλληλα εκπαιδευόταν και ασκούσε την ζωγραφική (οι γονείς του έλεγαν χαριτολογώντας ότι, πρώτα έπιασε το πινέλο και μετά το μολύβι, θέλοντας έτσι να δήξουν την κλήση του στην τέχνη αυτή).

Αργότερα ο πατέρας μου έγινε ένθερμος μαθητής του Βυζαντινού Αγιογράφου Φώτη Κόντογλου και συμμετείχε μαζί με την ομάδα του άμισθος σε δύο από τις αγιογραφήσεις Αθηναϊκών εκκλησιών. Τον Άγιο Γεώργιο (το παρεκκλήσι που βρίσκετε κάτω από τις σκάλες του Ιερού Ναού Αγίου Κωνσταντίνου, επί της ομώνυμης οδού, στην περιοχή της Ομόνοιας και στην βυζαντινή εκκλησία της Καπνκαρέας που τιμάτε στα Εισόδια της Θεοτόκου, επί της οδού Ερμού στο κέντρο της Αθήνας). Μόνος του παρέλαβε και ξεκίνησε να αγιογραφήσει τον Ιερό Ναό της Παναγίας της Γρηγορούσας στη περιοχή του Μαναστηρακίου της Αθήνας, επί της συμβολής των οδών Δεξίππου και Ταξιαρχών, μεταξύ της Αρχαίας Ρωμαϊκής Αγοράς με της Βιβλιοθήκης του Αδριανού και την τελείωσε ο μαθητής του Κοψίδης. 

Μαθητής του στην Αγιογραφία υπήρξε ο Ράλλης Κοψίδης (1929 -10 Αυγούστου 2010).

Ο πατέρας δεν είχε υστεροφημία καθόλου, ήταν φιλόξενος εκτιμούσε τους ανθρώπους όλων των φυλών και των χρωμάτων ανιδιοτελώς, όπου αρκετά τακτικά τους κάναμε τραπεζώματα, επίσης αγαπούσε τα ζώα (είχε φέρει κατά καιρός στο σπίτι μας, χαμαιλέοντα, πίθηκο, κατσίκι κ.α.)

Προσωπικά αγαπούσα πολύ τους Καραγκιόζηδες που δημιουργούσε πάνω σε δέρμα και δυστυχώς δεν έχω ούτε μία φιγούρα του…

Από την ζωγραφική και την Αγιογραφία δεν έβγαλε χρήματα (αρκετά συχνά χάριζε τα έργα του ακόμη και σε σχεδόν άγνωστους). Τα πρώτα χρόνια παράλληλα με την Τέχνη που ασκούσε εργαζόταν σαν οδηγός σε λεωφορεία ενώ αργότερα έγινε προσωπάρχης για πάρα πολλά χρόνια σε μια μεγάλη ναυπηγική βιομηχανία (Τα Ελληνικά Ναυπηγία, Σκαραμαγκά) και από εκεί πείρε την σύνταξή του.  

Δεν θυμάμαι ποτέ να με είχε μαλώσει (αυτό το ρόλο τον είχε η μητέρα), τον θυμάμαι να εργάζεται νύχτα (για περισσότερα χρήματα για να μην λείψουν τα ουσιώδη από την οικογένειά του) και να κοιμάται την ημέρα. Θυμάμαι το αγκάλιασμά του και το στοργικό φιλί του όταν συναντηθήκαμε μετά από χρόνια (ερχόμενη από την Αυστραλία).

Αυτός με λίγα λόγια ήταν ο δικός μου λατρευτός ΠΑΤΕΡΑΣ, ο Κωνσταντίνος Μάθεσης.   

Παρασκευή 19 Ιουνίου 2026

ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΜΑΘΕΣΗ μέρος 73ον "ΣΤΟΥΣ ΠΑΓΚΟΥΣ ΤΗΣ ΨΑΡΑΓΟΡΑΣ ΤΟΥ ΠΕΙΡΑΙΑ"

 

Από δεξιά: Μήτσος (Δημήτρης) Μάθεσης (ο αδελφός του Νίκου Μάθεση του πρώτου στιχουργού στο ρεμπέτικο Πειραιώτικο) με την άσπρη ρόμπα εργασίας,, Γιώργος Μάθεσης (ο πατέρας), ο Νίκος Μάθεσης με την τραγιάσκα και την ποδιά και οι υπάλληλοί τους.


Ο Γιώργος Νικ. Μάθεσης (Κούλουρη 1874) Σαλαμίνιος με δικά του καΐκια, αγόρασε δυο πάγκους (μαγαζιά) το 1920, μέσα στην Ψαραγορά του  Πειραιά για τα δυο του αγόρια και κρέμασε με καμάρι την ταμπέλα: "ΚΑΤΑΣΤΗΜΑΤΑ  ΑΦΩΝ Γ. ΜΑΘΕΣΗ"    

Στην Ψαραγορά τού Πειραιά, περίπου το 1930, στους 2 πάγκους των Αδελφών Μάθεση καθώς τους είχε δημιουργήσει και κατόπι παραχωρήσει ο πατέρας τους Γιώργος Μάθεσης στα παιδιά του, ενώ εκείνος παρέμενε στα ψαροκάικά του μέχρι τα βαθειά γεράματα, που "αλώνιζαν" τον Σαρωνικό για να φέρει τα πρωινά ψάρια στους πάγκους τους, στην Πειραιώτικη Ψαραγορά.

Στη όντως σπάνια παραπάνω φωτογραφία (αδιάψευστη μάρτυρας), βλέπουμε: Από δεξιά τους: Μήτσο (Δημήτρης) Μάθεσης (ο αδελφός του Νίκου Μάθεση που ήταν o πρώτος στιχουργός στο ρεμπέτικο Πειραιώτικο) με την άσπρη ρόμπα εργασίας, Γιώργος Μάθεσης (ο πατέρας), ο Νίκος Μάθεσης με την τραγιάσκα και την ποδιά και οι υπάλληλοί τους με την ταμπέλα/επιγραφή.

 







 

Κυριακή 19 Απριλίου 2026

ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΜΑΘΕΣΗ μέρος 72ον "ΤΟ ΚΟΥΛΟΥΡΙΩΤΙΚΟ ΧΑΣΑΠΙΚΟ"

                                                   ΤΟ ΚΟΥΛΟΥΡΙΩΤΙΚΟ ΧΑΣΑΠΙΚΟ


Ένας περίφημος χορός, με γρήγορο ρυθμό, είναι ο Κουλουριώτικος Χασάπικος καθώς μάλιστα διαπερνά στο χρόνο τρεις εκατονταετηρίδες τώρα, με τα περίφημα τσαλίμια στα βήματά του και θέλει στα ακούσματα οπωσδήποτε ταμπουρά/μπουζούκι.

Λένε ότι γεννήθηκε κάπου στη Μικρά Ασία, ήρθε στη Κούλουρη από την περιοχή του Γέροντα (όπου εκεί πολλοί Σαλαμίνιοι κεντούσαν πεύκα και αποκτούσαν περιουσίες), πριν ακόμη την επανάσταση του 1821, ενώ χορευόταν με πίπιζα ή φλάουτο, ταμπουρά ή μπουζούκι. Το μπουζούκι γνωρίζουμε πως είναι ένα παλιό μουσικό όργανο που ταυτίζετε με τον ταμπουρά και υπάρχουν γραπτές αναφορές στα ενθυμήματα των ηρώων του 1821 γι αυτό. Το μπουζούκι βέβαια προέρχεται από τα αρχαία και μεσαιωνικά νυκτά έγχορδα μουσικά όργανα με μπράτσο / μάνικο και ταστιέρα με δεσμούς ( μπερντέδες), που γενικώς ονομαζόντουσαν Pandur – Pantur Πανδουρίδες – Θαμπούρες – Φάνδουροι – Ταμπουράδες.

"Εγώ λαλούσα το μπουζούκι λεγόμενον, ο Χριστόφορος (Περραιβός) τον ταμπουρά με δύο τέλεια, ο Σπύρος Μίλιου το φλάουτο, άλλοι άλλα όργανα ευμετακόμιστα, μπουλγάρια" Είναι μία αδιάψευστη μαρτυρία του Μακεδόνα στρατηγού του 1821 Νικόλαου Κασομούλη (1795-1872) από το βιβλίο του: "Στρατιωτικά Ενθυμήματά". 

Ο Βαυαρός φον Ες ζωγραφίσε, το 1828, τον Θεόδωρο Κολοκοτρώνη να ξαποσταίνει ακούγοντας ένα από τα παλικάρια του να παίζει κάποιο είδος μπουζουκιού και δυο άλλα δίπλα να χορεύουν.


ο Νίκος Μάθεσης ή Τρελάκιας (ο δεύτερος καθιστός που φορεί καπέλο) με την παρέα του στο πανηγύρι της Φανερωμένης το 1927 απολαμβάνει τον Κουλουριώτικο Χασάπικο υπό τον ήχο λατέρνας. 


Ένας Νικολός Μάθεσης "ο Κολοβός" γνωρίζουμε ότι γύρω στα 1845, στη Σαλαμίνα έπαιζε μπουζούκι σε διάφορα πανηγύρια για την βιωτή του, πιθανό και το Κουλουριώτικο χασάπικο.

"Η Κούλουρη είναι ονομασμένη για το χασάπικό τους. Άριστοι οι Κουλουριώτες στο χασάπικο. Εγώ έλαχα να πάω στην Κούλουρη μεγάλος, να πάω να παίξω και χόρεψα ζεμπέκικο και με παρατηράγανε όλοι, τι είναι αυτό το πράμα. Δεν μποράγανε οι Συριανοί να χορέψουνε χασάπικο όμως τέτοιο που χορεύανε οι Κουλουριώτες, ούτε κι οι Κουλουριώτες το ζεμπέκικο το συριανό" Μάρκος Βαμβακάρης  (Αυτοβιογραφία, σελ. 58)

Ο Νίκος Μάθεσης ή Τρελάκιας ο πρώτος στιχουργός του ρεμπέτικου, αγαπούσε ξεχωριστά τούτον τον χορό κι από παιδί κάπου μυστικά στην γειτονιά του Αγίου Ανδρέα, μαθαίνανε όλη η παρέα τους (σχεδόν μυητικά) τα δικά τους διαφορετικά τσαλίμια στα βήματα από τις άλλες γειτονιές της Κούλουρης.

Ο Νίκος Μάθεσης έγραψε μάλιστα κι ένα υπέροχο στοίχο που είπε του Βασίλη Τσιτσάνη ότι θα του έδινε το τραγούδι μόνο εάν έγραφε τη μουσική πάνω στον Κουλουριώτικο Χασάπικο! Όντως ο Τσιτσάνης πέρασε τη μουσική για ένα υπέροχο έως και σήμερα τραγούδι το: ‘’Σε διώξαν απ΄ την Κοκκινιά’’ δίχως όμως  τα πολλά τσαλίμια του Κουλουριώτικου...

                                                                              Στο βίντεο ακούμε

"Μια παρέα Κουλουριωτες" σε ρυθμούς Κουλουριώτικου χασάπικου

 



  




Τετάρτη 1 Απριλίου 2026

ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΜΑΘΕΣΗ μέρος 71ωτον "ΟΙ ΜΑΘΕΣΟΙ" Δημοτικό άσμα του 1811

 


Οι Μάθεσοι (1811)

 

Λάλησε, κούκκε, λάλησε, λάλα καυμέν΄ αηδόνι,

Λαλάτε στ’  Τσερατσίνιου το ακροπέλαγος που πλέουν τα καράβια

…….

Ρωτάτε για τον Αργυρό τον Αργυρό τον Μάθεση.

Γιωργάκης είναι ο πρώτος γιός κι ο Σκεβάς ο κύρης

Και το μικρό Μαθεσσόπουλο (Αργυρός) αντάμα τρών και πίνουν

Κ’ εκεί που τρων και πίνουνε και συχνοχαιρετούνται,

Φωνή τους ήρθε απ’ ουρανούς κι απ’ ο ΑιΔημητρού το στόμα:

‘’Εσείς τρώτε και πίνετε κ οι Τούρκοι σας κουρσεύουν

Πήραν του Γιώργη τα δίδυμα παιδιά και του Σκεβά τη δόλια γραία

Σας πήραν και την όμορφη Κατερίνα σας’’

Το άξιο Μαθεσσόπουλο, ο Αργυρός πάνω στη σέλλα βρέθη.

Του παραγγέρν’ ο Γιωργάκης, του παραγγέρν΄ο Σκεβάς

‘’Αν ήναι χίλιοι σκότωσ΄τους κι αν ήναι δυο χιλιάδες

Κι αν ην και τρεις και τέσσαρες γύρισε μίλησέ μας’’

Σε μια ραχούλα αναίβη κάθεται τους μετράει

Μετράει τους Τούρκους και μετράει και μετριμούς δεν είχαν

Και πάλι τους μετράει κ΄ήτανε εννιά χιλιάδες

Να πάγη πίσω ντρέπεται, να παγ΄ ομπρός φοβάται

Κάνει σταυρό σα Χριστιανός και μεσ΄ άτους χωράη

‘’Βοήθά μ΄ευχή σου ΑιΔημήτρη, του δόλιου του κυριού μου κι ευχή του πρώτου αδερφού μου Τους Τούρκους να κερδίσω’’

……..

Στ΄αμπα του στράταις άνοιξε, στ΄έβγα το μονοπάτι

Και στον καλό τον γυρισμό δεν είχ΄ άλλους να κόψη

 

 

Πηγή:

Εθνικά άσματα της Ελλάδος : 1453-1821

/Εταιρεία ο "Ελληνισμός", Εν Αθήναις : Εκ του Τυπογραφείου των Καταστημάτων Σπυρίδωνος Κουσουλίνου,1896.

Τετάρτη 25 Μαρτίου 2026

ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΜΑΘΕΣΗ, 70ον Μέρος. "Ο πρώτος εορτασμός της 25η Μαρτίου έγινε το 1822, στον Ακροκόρινθο"

 



Ο πρώτος εορτασμός της 25ης Μαρτίου έγινε το 1822, στον Ακροκόρινθο.

Η Οικογένεια Μάθεση είχε αντιπρόσωπό της σε εκείνο τον απελευθερωτικό αγώνα: τον Γιωργάκη Σ. Μάθεση (αναφορά υπό τον Παπαρρηγόπουλος Κωνσταντίνος: Ιστορία του ελληνικού έθνους Ημερομηνία έκδοσης 1932.)

Το 1822, η προσωρινή κυβέρνηση στην Κόρινθο αποφάσισε να γιορτάσει την επέτειο της Επανάστασης την ίδια ημέρα με το Πάσχα (2 Απριλίου, σύμφωνα με το Ιουλιανό Ημερολόγιο). Οι εορτασμοί έλαβαν χώρα στην Κόρινθο με στρατιωτική πομπή, εορταστικές λειτουργίες και κανονιοβολισμούς, όπως περιέγραψε ο Γερμανός εθελοντής Στρίμπεκ, ο οποίος ήταν παρών. 

Κι αυτός ο εορτασμός έγινε στο όνομα της πρώτης απελευθέρωσης του Ακροκορίνθου διότι στα μέσα Μαΐου του 1821, ο Αναγνώστης Πετμεζάς αναδιοργάνωσε την πολιορκία του Ακροκορίνθου, έχοντας τη βοήθεια μερικών Υδραίων, καθώς και ενόπλων από την Κούλουρη και τον Πόρο… 

Στην χώρα ήδη είχαν αρχίσει οι εχθροπραξίες κατά των Οθωμανών πριν την 25 Μαρτίου, όπως μαρτυρείται και από τις ειδήσεις που διασώθηκαν στην ‘’Αλληλογραφία του εν Πάτραις Ολλανδικού Προξενείου: 1821’’, δεδομένου ότι η ολλανδική κυβέρνηση δια του προξένου της στην Πάτρα ενημερώθηκε κατά την 23η Μαρτίου, ότι ‘’από τινος χρόνου σοβούσα επικίνδυνος κατάστασις εξέσπασε και ότι οι Έλληνες ανέλαβον τα όπλα κατά του δυνάστου’’

 


C. T. Striebeck: Mittheilungen aus dem Tagebuche des Philhellenen C. T. S. Zweite Auflage 

(1η έκδοση 1828), σ. 187-189. Αναφέρεται στο Κ. Σιμόπουλος, “Πώς είδαν οι ξένοι την Ελλάδα του 21”, τ. 2, σ. 53.

Καταθέτει ο  C. T. Striebeck:  “Η προσωρινή κυβέρνηση αποφάσισε να συνδέσει την Ανάσταση με την επέτειο της εθνικής ανεξαρτησίας. Με το πρώτο χτύπημα της καμπάνας, που μόλις είχαν κρεμάσει στο μικρό καμπαναριό αντικαθιστώντας το ξύλινο σήμαντρο, συγκεντρώθηκαν χίλιοι περίπου άντρες μπροστά στην κατοικία του Μαυροκορδάτου. ... Πλάι στον Μαυροκορδάτο, στην αίθουσα των συνεδριάσεων, βρισκόταν κιόλας ο Υψηλάντης ... και όλοι οι υπουργοί και γερουσιαστές. Αμέσως μετά σχηματίστηκε η πομπή. Πεντακόσιοι άνδρες του ελληνικού πεζικού μπροστά – μαζί τους και οι ένοπλοι εθελοντές του εξωτερικού – ύστερα ο πρίγκιπας Μαυροκορδάτος ανάμεσα στο ιερατείο, οι γερουσιαστές και οι υπουργοί. Την πομπή έκλειναν άλλοι 500 στρατιώτες. Η θεία λειτουργία έγινε από ανωτάτους κληρικούς. Ύστερα μίλησε στον λαό ο αρχιεπίσκοπος Κορίνθου Ζαχαρίας, τον εμψύχωσε στο δύσκολο αγώνα του και τον ευλόγησε. Ακολούθησε πανηγυρική δοξολογία ενώ βροντούσαν τα κανόνια που φέραμε από την Τριπολιτσά…’’

Κατόπι ο Παναγιώτης Σούτσος πρότεινε το 1834, την καθιέρωση εορτασμού της Ελληνικής Επανάστασης την 25η Μαρτίου, αναφέροντας ότι ήταν η μέρα γενίκευσης της επανάστασης στην Πελοπόννησο και αναγέννησης της Ελλάδας, σε υπόμνημα το οποίο ο Ιωάννης Κωλέττης υπέβαλε στον Όθωνα ως πρόταση σχεδίου νόμου. Ο Σούτσος επίσης είχε γράψει ποίημα με τον τίτλο "Η 25 Μαρτίου ή τα γενέθλια της Ελλάδος", το οποίο υπάρχει σε συλλογή που εκδόθηκε το 1833.


Τρίτη 10 Φεβρουαρίου 2026

ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΜΑΘΕΣΗ 69ον "Αποκριές στη Κούλουρη πριν το 1923 και το κέρασμα με γκόγκλες και κρασί από την Τσίτσα."

 Αποκριές στη Κούλουρη πριν το 1923 και το κέρασμα από την Τσίτσα.


Η Τσίτσα για τους παλαιούς Κουλουριώτες είτε η Νταμιτάζνα για τους υπόλοιπους.


-Φέτος θα βγάνεις την τσίτσα, αφέντη την έφκιασα.
Η προγιαγιά μας Τασσώ, -Αναστασία σύζυγος Αργυρού Μάθεση το γένος Παχή- το τελευταίο Σαββατοκύριακο της Αποκριάς έζωνε τον προπάππου μας με μια νταμιτζάνα (την ονομαστή Τσίτσα) με Κουλουριώτικο μυρωδάτο κρασί κι ένα καλάθι στρωμένο από μέσα με άσπρο πανί γεμάτο γκόγκλιες (παραδοσιακά σπιτικά ζυμαρικά σαν μακαρόνια) δίχως να τα είχε ποτίσει με καυτό βούτυρο αλλά με Ντράθι, ένα είδος τυριού κουλουριώτικου σαν την σημερινή φέτα ή μυζήθρα (για να τιμήσουν την παράδοση της Τυριφάγους εβδομάδας που τελείωνε) και επάνω έριχνε λίγο κόκκινη σάλτσα που δεν ήταν όμως από ντομάτα αλλά από πιπεριές, όπως μας έλεγαν οι θειάδες μας, καθώς μικρές περνούσα αρκετό χρόνο στη Κούλουρη και βίωσαν όλα τα έθιμα εκείνων των χρόνων.

Γκόγκλες για τους παλαιούς Κουλουριώτες είτε χειροποίητα μακαρόνια από τις παλαιές νοικοκυρές. 


Ο προπάππους δεν ήταν ψηλός και τα χρόνια που είχαν περάσει από επάνω του, τον είχαν κάνει να γέρνει. Μα όμως το τελευταίο Σαββατοκύριακο των αποκριών λες και γινόταν πάλι παλικάρι καθώς έμπλεκε με το δικό τους ασκέρι – φίλους- που έπαιζαν μουσικά όργανα, πέρναγαν απ’ τα περισσότερα σοκάκια της Κούλουρης και τραγουδούσαν όμορφα παραδοσιακά τραγούδια (όχι κοροϊδευτικά) ενώ κάποια ώρα έφταναν στη παραλία και μαζί με τα’ άλλα ασκέρια αφηνόντουσαν σ’ ένα παραδοσιακό γλέντι όπου μαζευόταν όλο το χωριό και αλληλο κερνιόντουσαν με κομμάτια από "Ντράθι" είδος τυριού, γκόγκλιες και μπόλικο κρασί.  Ήταν το πιο σύνηθες κέρασμα του Σαββάτου πριν την τελευταία αποκριά. Το βράδυ όμως της Κυριακής, πριν την Καθαροδευτέρα οι θείες μου θυμόντουσαν, ότι τα μοναδικά κεράσματα ήταν το πουπέτς΄ή πουπέκι γλυκό κάτι σαν γαλόπιτα δίχως αυγά με ζάχαρη κι αλεύρι και γλυκό κρασί από την τσίτσα. 
Το κουλουριώτικο πουπέκι (κάτι σαν γαλόπιτα ή γαλακτομπούρεκο)


Την τελευταία Κυριακή το γλέντι κρατούσε έως τις μεγάλες ώρες τις νύχτας όπου συμμετέχοντας όλες κι όλοι, τραγουδούσαν και χόρευαν τα παραδοσιακά.

Το περίφημο κουλουριώτικο "Ντιάθι",  τυρί με τρία γάλατα: Αγελάδας 25%, κατσίκας 50% και προβατίνας 25%. 


Τετάρτη 3 Σεπτεμβρίου 2025

ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΜΑΘΕΣΗ μέρος 68ον, ΕΡΡΙΚΟΣ ΤΡΑΙΜΠΕΡ

 





ΕΡΡΙΚΟΣ ΤΡΑΙΜΠΕΡ

 

Ερρίκος Τράιμπερ γερμανός φιλέλληνας ιατρός - χειρουργός

Ο Γερμανός γιατρός και φιλέλληνας, καθώς προσέφερε τις υπηρεσίες του ως χειρουργός, τόσο κατά τη διάρκεια της Ελληνικής Επανάστασης στους αγώνες, όσο και μετά την απελευθέρωση σε διάφορα νοσηλευτικά ιδρύματα της ελεύθερης Ελλάδας.

*Τον Φεβρουάριο του 1826 ο Φαβιέρος με το Τακτικό Σώμα, στο οποίο μετέχει και ο Ερρίκος Τράϊμπερ, ξεκινάει εκστρατεία στην Εύβοια. Πρώτα στη Χαλκίδα και στη συνέχεια στην Κάρυστο. Οι τραυματίες είναι πολλοί και ο Τράϊμπερ ο μόνος γιατρός τους περιποιείται όπως μπορεί.

*Τον Ιούνιο, ο Τράϊμπερ υποβάλλει την παραίτηση του από το Τακτικό Σώμα και αναλαμβάνει τη θέση ιατρού στο στρατόπεδο των Μεγάλων Δερβενίων που τελεί υπό τη διοίκηση των Γεωργίου Καραϊσκάκη και του Ανάργυρου Μάθεση.

* Τον Αύγουστο, ο Ερρίκος Τράϊμπερ αναχωρεί με το σώμα του Καραϊσκάκη για την περιοχή Αθηνών. Γίνονται μάχες στο Χαϊδάρι. Ο Τράϊμπερ εγκαθιστάτε στο στρατιωτικό νοσοκομείο στο Αμπελάκι της Κούλουρης.

*τις 6 Νοεμβρίου 1826 μετέχει πάλι με το σώμα του Καραϊσκάκη στη μάχη της Δόμβραινας.

* Το Φεβρουάριο του 1827 ο Τράϊμπερ λαμβάνει μέρος σε απόβαση στην Καστέλλα υπό τον συνταγματάρχη Gordon, μαζί με τα σώματα του Μακρυγιάννη, του Ι. Νοταρά και το Τακτικό Σώμα, για να λυθεί η πολιορκία της Ακροπόλεως από τον Κιουταχή.

Στη μάχη του Αναλάτου ‘’έπεσαν 1.200 Έλληνες και όλοι οι Φιλέλληνες’’, όπως αναφέρει ο Ερρίκος Τράϊμπερ στο ημερολόγιό του. Έχει πλέον εγκατασταθεί στο στρατιωτικό νοσοκομείο στο Αμπελάκι της Σαλαμίνας, προσφέροντας τις υπηρεσίες του για την νοσηλεία μαχητών, και την περίθαλψη στους τραυματίες, που μεταφέρονται εκεί από τα πεδία των μαχών της Ανατολικής Ελλάδας.

* Στις 24 Απριλίου 1827, φέρνουν στα Αμπελάκια τη σορό του Καραϊσκάκη, καθώς είχε σκοτωθεί την προηγουμένη μέρα στο Φάληρο. Ο Ερρίκος Τράϊμπερ συνοδεύει τη σορό του στην Κούλουρη, στην εκκλησία του Αγιό Δημήτρη, όπου εκεί γίνεται η κηδεία του Αρχιστράτηγου καθώς εκείνος το είχε ζητήσει.

 

Διώροφος νεοκλασική οικία με αέτωμα στην επίστεψη. Πρόκειται για την οικία του Γερμανού ιατρού Ερρίκου Τράϊμπερ Πλατεία Ασωμάτων (Μπίρης, σελίδα 93)


Είναι αδιαμφισβήτητο ότι ο μεγάλος αυτός φιλέλληνας έσωσε χιλιάδες Έλληνες τραυματίες και αρρώστους κατά τη διάρκεια του απελευθερωτικού αγώνα του 1821, σε ένα χώρο (αυτόν της Ελλάδας) όπου κάθε έννοια νοσηλείας και νοσοκομειακής περίθαλψης ήταν ανύπαρκτη.

Προκειμένου να αναληφθούμε ποιες ήταν οι υγειονομικές υπηρεσίες κατά την επαναστατική περίοδο, θα χρησιμοποιήσουμε ένα απόσπασμα από το έργο του Χρηστου Βυζάντιου η ‘’Ιστορία του Τακτικού Στρατού’’, που περιγράφει τη μάχη της Καρύστου (1826), στην όποια τραυματίστηκε και ο ίδιος. Μοναδικός γιατρός χειρούργος εκεί ήταν ο Τράϊμπερ. ‘’0ι πληγωμένοι, γράφει ό Βυζάντιος, επορεύοντο όπως εδύναντο. Άλλοι μεν συρόμενοι, άλλοι δέ βοηθούμενοι υπό των τυχόντων, προσήρχοντο προς τον εκεί χειρουργόν. Το δε θέαμα της πρώτης βοήθειας παρά του άρχιχειρουργού Τράϊμπερ ήτο φρικώδες. Περίπου διακόσιοι πληγωμένοι, κείμενοι εκτάδην εντός περιβόλου λεμονεώνος, εξέβαλλον γοεράς φωνάς, ιδίως οι πληγωμένοι εκ σφαίρας πυροβόλων. Εκεί φύλλον θύρας έκειτο επί πετρών, χρησιμεύον ως τράπεζα επί της οποίας κατέκλινον τους τραυματίας. Ό δε ειρημένος άρχιχειρουργός, έχων ανεστραμένας τας χειρίδας του ιματίου του και κρατών μάχαιραν ανά χείρας, όλως καθημαγμένος έτεμνε ανηλεώς τα προσβληθέντα μέλη του πληγωμέντος και είτα επέδενε ταύτα. Καθ’ήν ώραν έτέθην και αυτός εγώ επί της ειρημένης τραπέζης είδον τον πάντα λόγου άξιον φιλέλληνα τούτον χειρουργόν, απηυδημένον εκ του κόπου και της πείνης, κρατούντα δε με τας αιμοσταγείς χείρας του ολίγον άζυμον άρτον καί τρώγοντα’’.

 

Πηγές:

Αποστολίδης Χρήστος Ν. ‘’ΕΡΡΙΚΟΣ ΤΡΑΙΜΠΕΡ ΦΙΛΕΛΛΗΝ Αναμνήσεις από την Ελλάδα 1822-1828’’, Αθήνα 1960.

 

Εφημερίδα ΑΙΩΝ, Αθήνα 1882, Λόγος επιτάφιος, εκφωνηθείς εν τω Α’ Νεκροταφείω Αθηνών τη 14 Απριλίου 1882, εις τον Φιλέλληνα Ερρίκον Τραϊμπερ, υπό του αρχιάτρου Περικλέους Σούτσου.

 

Χρήστος Βυζάντιος (αξιωματικός του Πεζικού της Γραμμής), Ιστορία του Τακτικού Στρατού της Ελλάδος (1821 – 1832), Αθήνα, τυπογραφείο Ράλλη, 1837.

 

Μοσχωνάς Αντώνιος. Δύο φιλέλληνες στρατιωτικοί ιατροί, Ερρίκος Τράϊμπερ και Αντώνιος Λίνδερμάγιερ. Περιοδικό Παρνασσός. τομ. ΚΘ’, αρ. 3, Ιούλιος – Σεπτέμβριος 1987.

 

 

 

 

Τρίτη 2 Σεπτεμβρίου 2025

ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΜΑΘΕΣΗ μέρος 67ον ‘’200 ΧΡΟΝΙΑ ΤΟΥ ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΟΥ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΣΤΑ ΑΜΠΕΛΑΚΙΑ ΣΑΛΑΜΙΝΟΣ’’

 




‘’200 ΧΡΟΝΙΑ ΤΟΥ ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΟΥ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΣΤΑ ΑΜΠΕΛΑΚΙΑ ΣΑΛΑΜΙΝΟΣ’’

 

Η έδρα του νοσοκομείου στο Αμπελάκι Σαλαμίνος προκύπτει με τα παρακάτω έγγραφα, από το Πρωτόκολλο της στρατιωτικής Υπηρεσίας (Γενικό Φροντιστήριο) με τα οποίο γνωστοποιείται η σύσταση και λειτουργία του στο Στρατάρχη της Ανατολικής Ελλάδας.

Στο πρώτο έγγραφο αναφέρονται τα εξής:

‘’Στρατιωτ. Νοσοκομείον εν Σαλαμίνι Ιούλιος 1828. Προς τον ίδιον (Στρατάρχην Ανατολ. Ελλάδος) Η σύστασις του εις τα Αμπελάκια της Σαλαμίνος στρατιωτικού Νοσοκομείου έγινε παρ’ εμού γνωστή εις το Γεν. Φροντιστήριον του να προβλεφθή από μερικά ρίζια προς τροφήν των ασθενών. Ιδού κατά αίτησίν σας πέμπονται σήμερον εις περιλαβήν του επιστάτου Παπαλουκά πεντακόσιαι οκάδες ρίζι προς το παρόν δια να χρησιμεύση προς τροφήν των ασθενούντων στρατιωτών. Μένει εις υμάς να ειδοποιήσετε τον επιστάτην των αποθηκών, ποίος είναι ο διορισθείς εις το Νοσοκομείον επιστάτης, δια να τον γνωρίζη και να παραδίδει εις αυτόν τας ζητουμένας κατά το παρόν ποσότητας και τας περί τούτου αναλόγους διαταγάς. 26 Ιουλίου 1828.

Επίσης ο επιστάτης του Νοσοκομείου Αλέξανδρος Ματθαίου την 28η Μαΐου 1830 υποβάλει την εξής αναφορά, συνοδευόμενη με τις καταστάσεις των νοσηλευθέντων και τα έξοδα του νοσοκομείου:

‘’Εξοχώτατε Είναι αρκετός καιρός, όπου επαρουσίασα τους λογαριασμούς μου, δι’ όσον καιρόν εστάθην επιστάτης εις το εν Σαλαμίνι Νοσοκομείον, αυτοί εστάλησαν εις το Ελεγκτικόν συμβούλιον, να θεωρηθούν και ενώ επερίμενα να μου ζητηθώσι και να φέρω αποδεικτικά, αφορώντα τούς λογαριασμούς, όχι μόνον δεν μου εζητήθησαν, αλλά παρ’ ελπίδα μανθάνω, ότι δια την αιτίαν ταύτην δεν μου εθεωρήθησαν δι’ όλου. Εξοχώτατε, δεν είχα οδηγόν εις τας εκδουλεύσεις μου, παρά τον ζήλον με τον οποίον εδούλευσα απ’ αρχής την πατρίδα. Επεφορτίσθην παρακαλεστός μίαν δουλείαν και εις τόπον και εις Θέσιν και εις καιρόν και μεταξύ εις ανθρώπους, οπού ακόμη η ευταξία δεν είχε λάβει την δέουσαν υποδοχήν, και ενδέχεται τα έγγραφά μου να μη φέρουν την απαιτουμένην τάξιν. Αλλά το πράγμα είναι ομολογούμενον, αναντίρρητον, καλόπιστον. Ήτο δίκαιον τάχα δι’ έλλειψιν τακτικώς να καταστραφή όλως διόλου το πράγμα, είναι δίκαιον τώρα να αδικηθώ έπειτα από τόσες εκδουλεύσεις να με λείπη το δίκαιόν μου, και να σύρωμαι εδώ και εκεί από τους δανειστάς μου; Συνοδεύω τώρα όλα, όσα έχω διάφορα αποδεικτικά αφορώντα τούς λογαριασμούς, δια να παραδοθώσιν εις το Ελεγκτικόν Συμβούλιον, συγκείμενα από κομμάτια εννενήκοντα και τρία. Παρακαλώ θερμώς εξοχώτατε να λάβετε γνώσιν και να διατάξετε την εξόφλησιν των λογαριασμών μου, δια να απαλλαγώ από τον επικείμενον εις εμένα αφανισμόν και απελπισίαν. Σημειούμαι με βαθύτατον Σέβας….

 


Έτσι στα μέσα του 1825, κατά την διάρκεια των αγώνων στην Ανατολική Ελλάδα, μεταξύ του Γεωργίου Καραϊσκάκη με τον Κιουταχή (Μεχμέτ Ρεσίτ πασά) και για τις ανάγκες περίθαλψης των απωλειών και υγείας των στρατιωτών ιδρύθηκε στη Κούλουρη Σαλαμίνας χειρουργείο, στο οποίο διορίσθηκε από την Αντικυβερνητική Επιτροπή ως Διευθυντής ο Έλληνας Απόστολος Μαυρογένης  (Ιανουάριος 1792 – Αθήνα, 7 Νοεμβρίου 1906), ως ο πρώτος στρατιωτικός ιατρός και που αργότερα μετατέθηκε στο νεοσυσταθέντα στρατιωτικό νοσοκομείο Αμπελακίου της Σαλαμίνας, αρχές Απριλίου το 1827, με μισθό 70 φοίνικες και τρεις μερίδες ψωμιού. Στις 30 Απριλίου όμως του ιδίου έτους, βλέπουμε να μετατίθετο για θέση Διευθυντή στο εν λόγω στρατιωτικό νοσοκομείο ο Γάλλος γιατρός Étienne-Marin Bailly (Βαλλύ)  με την παρακάτω διαταγή:

‘’ Ἀριθ. 451 Ἑλληνικὴ Πολιτεία

Ἡ Ἀντικυβερνητικὴ Ἐπιτροπὴ

Πρὸς τὸν ἐξοχώτατον Ἰατρὸν Κύριον Βαλλὺ έτσι

Διορίζεσθε Διευθυντὴς τοῦ εἰς τὴν Νῆσον Σαλαμῖνα Νοσοκομείου πληγωμένων στρατιωτῶν, διὰ νὰ ἐπαγρυπνῆτε καὶ φροντίζετε περὶ τῶν ἀναγκαίων τῆς θεραπείας αὐτῶν. Ἡ Κυβέρνησις γνωρίζουσα τὸν φιλελληνισμόν Σας καὶ τὰ εὐγενῆ αἰσθήματά Σας, δὲν ἀμφιβάλλει ὅτι θέλετε δεχθῆ καὶ ἐκπληροῖ τὸ ὁποῖον ἐπιφορτίζεσθε χρέος.

Τῇ 30 Ἀπριλλίου 1827. Ἐν Πόρῳ.

Ἡ Ἀντικυβερνητικὴ Ἐπιτροπὴ

Ὁ Γ. Γραμματεὺς

Γ. Γλαράκης’’

 

Πιθανό να ήταν οι ανάγκες μεγάλες που ένας χειρούργος ιατρός μόνο να μην έφτανε να τις καλύψει και φυσικά καλέστηκε ο Bailly ο οποίος είχε έρθει στην Ελλάδα να εγκαθιδρύσει υπηρεσίες υγείας.

Ο Étienne-Marin Bailly έφτασε στο Ναύπλιο τον Σεπτέμβριο του 1825 προκειμένου να παράσχει τις ιατρικές γνώσεις του στους επαναστατημένους Έλληνες. Συγκεκριμένα, ο Bailly, στάλθηκε από τη Γαλλία, με σκοπό να ‘’διευθύνει τον φαρμακευτικό κλάδο και να εγκαθιδρύσει υπηρεσίες υγείας’’ με τη βοήθεια του ανιψιού του, επίσης ιατρού, Félix Blondeau. Το σχέδιο αυτό χρηματοδοτούσε ο δούκας της Ορλεάνης. Κατά την άφιξή του βέβαια στην Ελλάδα, απογοητεύθηκε από την πρωτόγονη εικόνα της ιατρικής σε μια χώρα παραδομένη στο έλεος των επιδημιών. Επιχείρησε άμεσα την οργάνωση ενός γενικού υγειονομικού συστήματος, με απόφαση της προσωρινής Κυβέρνησης, η οποία όρισε με διάταγμα να παρακρατείται ποσοστό 0,5% από όλους τους μισθούς προκειμένου να καλυφθούν τα απαιτούμενα έξοδα για την ίδρυση των απαραίτητων νοσοκομείων. Μαζί με τον Γερμανό Αρχίατρο, Ερρίκο Τράιμπερ, τον Έλληνα ιατρό χειρούργο, Απόστολο Μαυρογένη αλλά και τους Γάλλους ιατρούς Dumont και Bernardi, ο Bailly οργάνωσε αρχικά το στρατιωτικό χειρουργείο στην Κούλουρη της Σαλαμίνας το οποίο προσέφερε τις πρώτες πολύτιμες υπηρεσίες στον Αγώνα το 1825 και κατόπι διαμόρφωσε το στρατιωτικό νοσοκομείο στα Αμπελάκια όπου το 1827 του ήρθε ο διορισμός να γίνει διευθυντής.

 

Απόστολος Μαυρογένης, ο Έλληνας πανεπιστημιακός και αγωνιστής διορίστηκε ο πρώτος γιατρός στο στρατιωτικό νοσοκομείο του Αμπελάκι της Σαλαμίνας. Μάλιστα ο Μαυρογένης ηταν ο πρώτος στρατιωτικός ιατρός της Ελλάδας 1821, που έλαβε μέρος σαν άμισθος γιατρός και αγωνιστής στις μάχες της Δραμπάλας και των Δερβενίων κατά του Ιμπραήμ. Κατά την διάρκεια του Αγώνα πολύ λίγοι γιατροί προσέφεραν τις υπηρεσίες τους στα Ελληνικά στρατόπεδα εκ των οποίων η συντριπτική τους πλειοψηφία ήταν ξένοι. Γενικά οι υγειονομικές υπηρεσίες στην Επαναστατημένη Ελλάδα ήταν ανύπαρκτες και πολύ συχνά οι σοβαροί τραυματισμοί στην μάχη οδηγούσαν σε σίγουρο θάνατο. Για τον λόγο αυτό, τα πρόσωπα που γνώριζαν ακόμη και τις βασικές αρχές της ιατρικής επιστήμης είχαν μεγάλο κύρος στην επαναστατημένη Ελληνική κοινωνία. Σε ένα τέτοιο περιβάλλον οι υπηρεσίες του Μαυρογένη υπήρξαν πολύτιμες και αναγνωρισμένες σε σημείο ώστε όταν ήρθε ο Καποδίστριας και δόθηκαν τα πρώτα αξιώματα, ο Μαυρογένης διορίστηκε πρώτος στρατιωτικός ιατρός στο στρατιωτικό νοσοκομείο της Σαλαμίνας με μισθό 70 φοίνικες και τρεις μερίδες ψωμιού. Σύμφωνα με μαρτυρίες των διοικητών του ο Μαυρογένης δεν περιορίστηκε μόνο στο να προσφέρει αμισθί τις ιατρικές του υπηρεσίες, αλλά πολέμησε με καρτερία και γενναιότητα στην πρώτη γραμμή.

Πηγές: 

Barau Denys, «La mobilisation des philhellènes en faveur de la Grèce, 1821-1829», Populations réfugiées. De l’exil au retour, επιμ. Luc Cambrézy – Véronique Lassailly-Jacob, εκδ. IRD, Paris 2001, [Colloques et Séminaires], σσ. 37-76.

Barth Wilhelm – Max Kehrig-Korn, Die Philhellenenzeit, von der Mitte des 18 Jahrhunderts bis zur Ermordung Kapodistrias am 9 Oktober 1831, εκδ. Hueber, Μόναχο 1960.

Άιδεκ Κάρολος, «Τα των Βαυαρών Φιλελλήνων εν Ελλάδι κατά τα έτη 1826-1829», Αρμονία, τ. 1 (1900).

Αρχεία της Ελληνικής Παλιγγενεσίας, 1821-1823, τ. 7: Πρακτικά του Βουλευτικού της Γ΄ Βουλευτικής περιόδου (1824-1826) – Πρακτικά του Βουλευτικού Σώματος, [τ. 4 του Βουλευτικού Σώματος], εκδ. Βιβλιοθήκη της Βουλής των Ελλήνων, Αθήνα

Αρχειακή Συλλογή ΚΕΙΝΕ (Ακαδημία Αθηνών), «Αρχείο Ιωάννη Κωλέττη», Φ. 148, έγγραφο 0006, επιστολή του Bailly από τη Μεθώνη προς τον Κωλέττη, «έκτακτο επίτροπο των Ανατολικών Σποράδων».

Εθνική Βιβλιοθήκη, Τμήμα Χειρογράφων και Ομοιοτύπων, χειρόγραφο 1.697: Henri Fornèsy, «Le monument des philhellènes», 1860.

Προβατά Δέσποινα, Étienne–Marin Bailly (1796-1837) – Ένας σαινσιμονιστής στην επαναστατημένη Ελλάδα, εκδ. Σοκόλη, Αθήνα 2008.

Τράιμπερ Ερρίκος, Αναμνήσεις από την Ελλάδα, 1822-1828 – Ανέκδοτο χρονικό του Αγώνος, χ.ε., Αθήνα 1960.

Απόστολος Μαυρογένης: ο πρώτος στρατιωτικός ιατρός, άρθρο στο Ιστορικό περιοδικό "Τότε" τεύχος 41 

Άρθρο του Ζαχαρία Παπαντωνίου στην εφημερίδα "ΣΚΡΙΠ" to 1904


Τρίτη 3 Ιουνίου 2025

ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΜΑΘΕΣΗ μέρος 66ον Ιστορία των Αθηνών κατά τον υπέρ ελευθερίας αγώνα Από τον Διονύσιο Σουρμελή 1834.

 


Ιστορία των Αθηνών κατά τον υπέρ ελευθερίας αγώνα  

Από τον Διονύσιο Σουρμελή 1834.






Από την βιβλιοθήκη του ΑΠΘ και το πρωτότυπο ιστορικό έργο του Δ. Σουρμελή αποσπάσματα για την Σαλαμίνα.

Μόλις 12 χρόνια είχαν περάσει από την παράδοση της Ακρόπολης των Αθηνών και ο Διονύσιος Σουρμελής εκδίδει την τρίτομη ιστορία των Αθηνών στο τυπογραφείο του Ανδρέα Κορομηλά, στην Αίγινα.

Ο Σουρμελής ήταν λόγιος και ιστορικός συγγραφέας, ο οποίος μορφώθηκε στην Αθήνα και στη συνέχεια στην Κωνσταντινούπολη.

 

Στο βιβλίο Α. Κεφ. Στ και στη σελίδα 23, διότι εκεί αναφέρει για τους Σαλαμίνιους κι ενώ φαίνετε ότι γνωρίζει τα γεγονότα πάρα πολύ καλά, δυστυχώς θέλοντας να μειώσει την δυναμική ύπαρξη στην Ακρόπολη των Σαλαμινίων. Εντέχνως παρουσιάζει τον σκοτωμό από τους Οθωμανούς του Γεωργάκη Γκλύστη σαν ‘’άγνωστης αιτίας’’ θάνατο!

Υπάρχουν κι άλλα ιστορικά αδικήματα στην ιστορία του κατά της Σαλαμίνας αλλά ας παρακολουθήσουμε τη γράφει:

 

‘’….Επειδή δε ενταυθα κατά την παρούσαν πολιορκίαν ήλθον και τινες βοηθοί των Αθηναίων, οι μεν κατ΄αρχάς της πολιορκίας, οι δε κατά τα μέσα, άλλοι δε μετά ταύτα ήδη νομίζω αρμοδιώτερον να φανερώσω την βοηθητικήν ταύτην δύναμιν, και είτα να ακολουθήσω τα λοιπά της προθέσεως.

25 Αιγινήται, Αρχηγός αυτών Γεώργιος Τζελέπης διέτριψαν δε ούτοι ημέρας τεσσαράκοντα.

40 Σαλαμίνιοι, Αρχηγός Γεωργάκης Γκλύστης (*) αλλ΄ αποθανόντος τούτου εις την έφοδον του Σερπεντζέ, Αρχηγούσιν Αναγνώστης Μπιρμίλης, και Ιωάννης Βιέννας. Διέμειναν δε ούτοι δι όλης της πολιορκίας…..’’

Ο Διονύσιος Σουρμελής στην υποσημείωση που έχει γράψει για τον Γιωργάκη Γκλύστη αναφέρει: (*) Επαινείται ούτος παρά πάντων δια τον μέγαν ζήλον και πατριωτισμον του, αιωνία η μνήμη του.

 

Επίσης ο Σουρμελής, φανερώνεται πως αγνοεί εντελώς το προηγηθέν Υποσχετικόν της 6 Ιουνίου το οποίο γράφτηκε δια χειρός του Αρχιγραμματέως της Κοινότητος, Ιωάννου Σκουζέ και φέρει τις υπογραφές των Εφόρων Αθηνών, του Γερουσιαστού Καλαμογδάρτη, και των τότε Καπετάνιων σαν προλογικό της συνθήκης των Οθωμανών.

Η πρώτη εισβολή των επαναστατών Ελλήνων στην Αθήνα έγινε το πρωί περί της 7ης  πμ., της 25 Απριλίου του 1821, ενώ αμέσως κατόπι άρχισε και η πολιορκία της Ακρόπολης που είχαν καταφύγει εκεί πανικόβλητοι οι Οθωμανοί.  Διακόπηκε η συνεχιζόμενη πολιορκία των Ελλήνων με την εισβολή του Ομέρ Βρυώνη στις 30 Ιουνίου 1821, ενώ άρχισαν μετά από τέσσερεις μήνες πάλι την πολιορκία, την 3η Νοεμβρίου του 1821 και που διήρκεσε μέχρι την παράδοση της Ακροπόλεως από τους Οθωμανούς, την 10ην Ιουνίου του 1822.  

 

Έρχονται επανωτά τα ερωτήματα ερευνώντας την ιστορία, παρά του Σουρμελή:

Ποιος ήταν ο Διονύσιος Σουρμελής; Άγνωστα τα περισσότερα στοιχεία για εκείνον!

Ποιοι έδωσαν λάθος πληροφορίες για να γραφτεί η ιστορία του Διονυσίου Σουρμελή και γιατί;

Το υποσχετικό και η συνθήκη πως βρέθηκαν/φυγαδεύτηκαν στα χέρια του Πρόξενου της Αυστρίας, Anton Prokesch von Osten; Και γιατί οι ιδιόρρυθμοι και πασίγνωστοι ιστορικοί Prokesch Osten και  George Finlay, περιέφεραν στην Ευρώπη όλη την πολύτιμο συλλογή με τα αρχεία του ιερού αγώνα;

 Επιβάλετε εσείς εκεί στη Κούλουρη (η διοίκηση) να αναζητήσετε άνθρωπο ιστοριομαθή για να συντάξει από την αρχή την δυναμική παρουσία της Σαλαμίνας στην ιστορία παρά του ιερού αγώνα του 1821!   





Τετάρτη 7 Μαΐου 2025

ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΜΑΘΕΣΗ μέρος 65ον .... ΝΙΚΟΣ ΜΑΘΕΣΗΣ (Τρελάκιας)

 



ΝΙΚΟΣ ΜΑΘΕΣΗΣ (Τρελάκιας)

Ο ΠΑΤΕΡΑΣ ΤΩΝ ΡΕΜΠΕΤΙΔΩΝ, ΠΡΩΤΟΠΟΡΟΣ ΠΑΤΡΙΑΡΧΗΣ ΤΟΥ ΡΕΜΠΕΤΙΚΟΥ ΣΤΙΧΟΥ  


Ο Νίκος Μάθεσης ήταν πρωτοπόρος στιχουργός του λαϊκού και ρεμπέτικου τραγουδιού και βέβαια είχε καταφέρει να μπαίνει το όνομά του ως στιχουργού, προπολεμικά, στις πρώτες κιόλας ηχογραφήσεις δίσκων. Ο Κώστας Χατζηδουλής τον αναφέρει ως: “πατέρα των ρεμπέτηδων” (Εφημ.“Βραδυνή”,15-5-1975) και ως: “πρωτοπόρο και φυσικά Πατριάρχη του ρεμπέτικου στίχου” (σε επιστολή του προς τον Μάθεση,1-11-1974).

Όσον αφορά είναι γνωστά για τον πρώτο δίσκο με μπουζούκι (Μάρκο Βαμβακάρη) το 1933 και το ρόλο που έπαιξε ο Μάθεσης. Τα ίδια, περί μπουζουκιού, έχουν αναφέρει οι έγκριτοι και έγκυροι Ηλίας Πετρόπουλος (1968) και Κώστας Χατζηδουλής (1974), οι οποίοι τα έχουν δημοσιεύσει στα βιβλία τους, “Ρεμπέτικα τραγούδια”(σελ.261-262) και “Ρεμπέτικη ιστορία”(σελ.100-102) αντίστοιχα, χωρίς κανένα σχόλιο, αντίρρηση, παρατήρηση ή οποιαδήποτε άλλη ένσταση.
Επίσης τα όσα λέει ο ειδικός επιστήμονας Στάθης Δαμιανάκος σε δικό τους posting, ο Κώστας Φέρρης και ο Φραγκίσκος (Frank).

Ξαφνικά πλησιάζει ένας της Ασφάλειας και λέει του Μάθεση ότι "εσείς μας βάζετε και στο γραμμόφωνο (εννοούσε τους δίσκους) και μας προκαλείτε". Κουβέντα στην κουβέντα ο Μάθεσης – είπαμε τρελός και μάγκας, αρπάχτηκε μ' αυτόνε. Χάλασε ο κόσμος εκείνη τη μέρα. Έβρισε άσχημα ο Μάθεσης. "Θα σου βάλω έναν αργιλέ στον πάτο, ρε πούσ@η, γ@μώ το στέμμα σου", του λέγε ο Μάθεσης. Τελικά ο αστυφύλακας έφυγε άρον-άρον χωρίς να προσπαθήσει να πιάσει τον Μάθεση. Τον φοβότανε γιατί ο Μάθεσης μόλις είχε βγει από τη φυλακή, από έναν φόνο που είχε κάνει στη ψαραγορά, μέρα μεσημέρι. Δεν κώλωνε ο Μάθεσης, ήταν παλληκάρι. Ευέξαπτος και νταής λοιπόν ο πατριάρχης του ρεμπέτικου στίχου που είχε μπλεχτεί και σε καυγά με τον Μάρκο Βαμβακάρη: "Παίρνω το πιρούνι, αρχίζω τον Μάρκο στα μπινελίκια και του καρφώνω το πιρούνι στον κώλο. Παίρνω κι άλλο μετά και του το καρφώνω κι αυτό στον κώλο. Και λίγο του ήτανε….

Οι λόγοι είναι τούτοι που ο Βαμβακάρης κατηγόρησε στο αυτοβιογραφικό βιβλίο του τον Νίκο Μάθεση! Υπόψη σας θέτω το βιογραφικό βιβλίο του Μάρκου Βαμβακάρη εκδόθηκε μετά τον θάνατο του Νίκου Μάθεση το 1975, διότι με τις χασισοπεριγραφές, τους τεκέδες, και τα πορνεία, γενικά με όλο το περιθώριο που αναφέρετε και περιγράφει ήταν αδύνατον λόγω λογοκρισίας να κυκλοφορούσε επί δικτατορίας (όπως λέγουν κάποιοι) και τελικώς κυκλοφόρησε το 1978.